تأثیر به‌کارگیری رویکرد ارزش منصفانه بر شاخص‌های عملکرد شرکت‌های سرمایه‌گذاری کوچک و متوسط

تأثیر به‌کارگیری رویکرد ارزش منصفانه بر شاخص‌های عملکرد شرکت‌های سرمایه‌گذاری کوچک و متوسط[1]

در پژوهش حاضر با الگوگیری از رویکرد ارزش منصفانه در استانداردهای گزارشگری واحدهای کوچک و متوسط‌، تأثیر این رویکرد بر شاخص‌های عملکرد شرکت‌های سرمایه‌گذاری کوچک و متوسط‌، مورد بررسی قرار گرفته است. هدف اصلی این پژوهش‌، تغییرات شاخص‌های عملکرد پس از به‌کارگیری استانداردهای کوچک و متوسط می‌باشد. جامعه ‌آماری تحقیق، شرکت‌های زیر مجموعه، شرکت‌های بورسی که فعالیت آن‌ها سرمایه‌گذاری است، می‌باشد که تعداد 59 شرکت به‌‌عنوان نمونه انتخاب شدند. بازه زمانی تحقیق سال‌های 1394 الی 1396 می‌‌باشد که با استفاده از داده‌های تارخیی در صورت‌های مالی حسابرسی شده و ارزش منصفانه پرتفوی سرمایه‌گذاری این شرکت‌ها براساس تابلوی معاملات بورس، تغییرات نسبت بازده دارایی‌ها ‌(ROA) و نسبت بازده حقوق صاحبان سرمایه (ROE) به‌عنوان شاخص‌های عملکرد، پس از به‌کارگیری رویکرد ارزش منصفانه، از لحا آماری بررسی و با شاخص‌های مذکور براساس استاندارد حسابداری ایران مقایسه شد. نتایج نشان داد که نسبت بازده دارایی‌ها و بازده حقوق صاحبان سرمایه به‌عنوان شاخص‌های عملکرد، پس از به‌کارگیری استاندارد بین‌المللی گزارشگری مالی برای واحدهای کوچک و متوسط تغییر معناداری پیدا نمی‌کنند.

 

واژگان کلیدی:

ارزش منصفانه، ارزیابی عملکرد، شاخص‌های عملکرد، استانداردهای بین‌المللی، گزارشگری مالی، واحدهای کوچک و متوسط.

فرضیه‌های پژوهش

فرضیه‌های این پژوهش به شرح زیر می‌باشد:

فرضیه اول پژوهش: شاخص ROA پس از به‌کارگیری رویکرد ارزش منصفانه در شرکت‌های سرمایه‌گذاری تغییر معناداری کرده است.

فرضیه دوم پژوهش: شاخص ROA پس از به‌کارگیری رویکرد ارزش منصفانه در شرکت‌های سرمایه‌گذاری تغییر معناداری کرده است.

این دو فرضیه در این پژوهش تأیید نشد. درواقع شاخص‌های مذکور پس از به‌کارگیری استانداردهای بین‌الملی گزارشگری مالی برای وحدهای کوچک و متوسط، نسبت به استاندارد ایران، تغییر معناداری نکردند. در فرضیه شماره اول، شاخص ROA از لحاظ محاسباتی قبل و بعد از به‌کارگیری، تفاوت چندانی نداشت. هرچند در هر سه سال، شاخص تعدیل شده بیشتر از شاخص مبتنی بر استاندارد ایران است. اما این تفاوت از لحاظ آماری معنادار نیست. در فرضیه دومع شاخص ROA نیز به‌دلیل بزرگ بودن انحراف استاندارد این متغیر‌، مخرج آماره مربوطه زیاد شده و در نتیجه این آماره کم می‌شود و در بازه بحرانی قرار می‌گیرد. بنابراین هر دو شاخص قبل و بعد از به‌کارگیری تفاوت معناداری نداشته است.

طبق استانداردهای بین‌المللی اعتقاد بر این است که استفاده از این استانداردها کیفیت گزارشگری را افزایش می‌دهد. بنابراین مجموعه استانداردها اطلاعات مفیدی را درخصوص ارزیابی عملکرد در اختیار استفاده‌کنندگان قرار می‌دهند. با این حال به‌کارگیری روش ارزش منصفانه بر ارزیابی عملکرد شرکت‌های سرمایه‌گذاری کوچک و متوسط، تأ‌ثیر بااهمیتی نمی‌گذارد. به‌ عنوان مثال هم ارزش دارایی‌ها افزایش می‌یابد هم مبلغ سود خالص. که در مجموعع میانگین این نسبت‌ها طبق ارزش منصفانه تغییر با اهمیتی نمی‌کند. با توجه به این‌که در استانداردهای کوچک و متوسط‌، سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت و بلندمدت در سهام شرکت‌هایی که در بورس معامله می‌شوند، باید به ارزش بازار شناسایی شده و تغییرات ارزش این سرمایه‌گذاری باید در صورت سود و زیان ارائه شود، ممکن بود در صورتی که شاخص‌های عملکرد طبق استانداردهای بین‌المللی تغییر کند، دیدگاه مدیریت نیز در سبد گردانی تغییر کند تا بتواند عملکرد خود را بهتر نشان دهد. با توجه به این‌که در متون مالی، بازدهی شامل سود سرمایه‌ای و نقدی تقسیمی است، احتساب تغییرات ار زش بازار سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت و بلندمدت در سود خالص‌، می‌تواند عملکرد شرکت را بهتر منعکس کند. با این حال نتایج این پژهش نشان می‌دهد که مجموعه استانداردهای کوچک و متوسط در مقایسه با استانداردهای حسابداری ایران، تفاوتی از لحاظ شاخص‌های عملکرد ندارند. بنابراین در شرکت‌های سرمایه‌گذاری کوچک ومتوسط، در صورت به‌کارگیری ارزش منصفانه تأثیری بر ارزیابی عملکرد این شرکت‌ها به‌وجود نمی‌آید و متعاقباً بر تصمیم‌گیری استفاده‌کنندگان و دیدگاه مدیریت در سبدگردانی نیز تأثیری ندارد.


[1]. صدیقی، روح‌اله، استادیار گروه حسابداری دانشگاه علامه طباطبائی‌؛ مرفوع، محمد، استادیار گروه حسابداری دانشگاه علامه طباطبائی؛ قاسمی، علی‌، کارشناس ارشد حسابداری دانشگاه علامه طباطبائی (نویسنده مسئول‌).

رمز عبورتان را فراموش کرده‌اید؟

ثبت کلمه عبور خود را فراموش کرده‌اید؟ لطفا شماره همراه یا آدرس ایمیل خودتان را وارد کنید. شما به زودی یک ایمیل یا اس ام اس برای ایجاد کلمه عبور جدید، دریافت خواهید کرد.

بازگشت به بخش ورود

کد دریافتی را وارد نمایید.

بازگشت به بخش ورود

تغییر کلمه عبور

تغییر کلمه عبور

حساب کاربری من

سفارشات

مشاهده سفارش